Op de productpagina staat dezelfde frontwing in vier maten: 1050, 1500, 1850 en 2100. Zelfde profiel, hooguit 106 euro prijsverschil. Toch vlieg je met de ene op een grijze dinsdag op het Valkenburgse Meer, en lig je met de andere na tien minuten weer te zwemmen.
Dat getal is de oppervlakte van de vleugel in vierkante centimeters: een 1850 heeft 1850 cm² draagvlak. Welk getal bij jou hoort, volgt uit drie dingen: je gewicht, hoe hard je gaat en hoe vlagerig je water is. Merk en aspect ratio komen daarna.
Waarom een paar honderd cm² zoveel uitmaakt
Een frontwing is een vleugel en rekent als een vleugel. De lift groeit mee met het oppervlak, maar met het kwadraat van de snelheid. Ga je van 15 naar 30 km/u, dan maakt dezelfde vleugel vier keer zoveel lift. Daarom komt iemand die al vliegt en snelheid heeft weg met een kleine vleugel, en heeft iemand die nog los moet komen elke vierkante centimeter nodig.
Je gewicht is de tegenkracht. Een rider van 95 kilo moet bij dezelfde startsnelheid ruim anderhalf keer zoveel dragen als iemand van 60. Dat los je op met snelheid of met oppervlak. In je leerfase heb je die snelheid nog niet, dus wordt het oppervlak.
Een grote foil vergeeft, een kleine vraagt. Bij een 2100 komt de lift vroeg en rustig, maar voel je op snelheid weerstand en een plafond. Een kleine vleugel is sneller en draait strakker, en straft elk moment waarop je snelheid verliest.
Frontwingmaat op gewicht en niveau
Om te leren vliegen neem je een grote frontwing: 1700 tot 2400 cm². Die komt vroeg los, blijft rustig en laat je ook op matige dagen vlieguren maken. Blijf er niet te lang op hangen. Zodra je stabiel vliegt en je eerste gybes lukken, ga je snel een stap kleiner, want moderne profielen dragen daar meer dan je denkt.
| Jouw gewicht | Eerste foil | Allround | Klein en snel |
|---|---|---|---|
| Tot 60 kg | 1700 tot 1850 cm² | 800 tot 1050 cm² | 550 tot 750 cm² |
| 60 tot 75 kg | 1800 tot 2000 cm² | 950 tot 1200 cm² | 650 tot 850 cm² |
| 75 tot 90 kg | 1900 tot 2200 cm² | 1100 tot 1350 cm² | 800 tot 1050 cm² |
| 90 kg en meer | 2100 tot 2400 cm² | 1300 tot 1600 cm² | 950 tot 1250 cm² |
Eerste foil: leren starten, vliegen en je eerste gybes. Allround: vliegend beide kanten op en vliegend uit de bocht komen. Klein en snel: golven, deining en dagen met veel wind. De ranges gelden voor low en mid aspect. Een high aspect vleugel met hetzelfde oppervlak vliegt anders, zie Van low naar medium aspect.
Één lijn, drie maten
Zo ziet de tabel eruit in een echte productlijn. De North Sonar MA-serie gebruikt één vleugelsectie in oppervlakten van 2100 tot 1050 cm², en alle maten passen op het Sonar Foil System. Je koopt je eerste maat, en later wissel je alleen de frontwing.
Eerste foil · 2100 cm²
North Sonar MA2100v2
Vroege, controleerbare lift en pitch-stabiel over het hele snelheidsbereik. Voor je leerfase, van gemiddeld gewicht tot boven de 85 kilo.
€ 765
Doorgroeien · 1500 cm²
North Sonar MA1500v2
Zelfde sectie, kleiner oppervlak, hogere aspect ratio: meer glide en betere bochten. De stap na je leerfoil, zodra je stabiel vliegt.
€ 689
Allround · 1050 cm²
North Sonar MA1050v2
Breed snelheidsbereik met nadruk op topsnelheid, terwijl de stall-snelheid laag blijft. Voor gevorderden van gemiddeld gewicht.
€ 659
Je water schuift je maat
Het Valkenburgse Meer heeft windgaten. Op papier 16 knopen, op het water zakt het tussen twee vlagen naar 10. Een grotere frontwing houdt je in dat gat in de lucht. Een kleine zet je terug in het water, en dan begint het opstarten opnieuw. Vaar je vooral op binnenwater, neem dan de bovenkant van je range.
Aan zee, bij Katwijk of Wijk aan Zee, werkt het andersom. De wind is constanter en de deining geeft je snelheid die je niet zelf hoeft te maken. Daar kun je binnen je range een maat zakken.
Je wing hoort bij dezelfde som. Sta je vaak onderbemand, met een 4.5 op een dag voor een 5.5, dan vangt een grotere frontwing dat op. Hoe je die wingmaat bepaalt, staat in Wingmaat kiezen.
Weeg je 80 kilo en zit je op het Valkenburgse Meer tussen een 1500 en een 1850 in? Dan is de foilmaat niet het probleem. Wordt het te veel, pak dan een kleinere wing, zodat je snelheid te controleren blijft. De foilmaat gaat vooral over snelheid en controle. Een kleiner blad is sneller en laat je je grotere wing wat langer houden. Je kunt ook je mast iets verder naar achteren zetten, want dat geeft ook minder lift.
Te groot of te klein: zo voel je het
- Te grootHij klimt bij elke vlaag richting het oppervlak. Je duwt de hele run met je voorvoet om hem laag te houden. En je voelt een plafond in snelheid terwijl je de controle nog hebt.
- Te kleinJe komt alleen los met volle power in je wing en veel pompen. Je valt in elke gybe uit de lucht. Op een gemiddelde dag van 14 knopen zwem je meer dan je vliegt.
Foils worden steeds kleiner, en dat werkt zodra je vliegt. Als iemand bij ons de verkeerde maat koopt, is het altijd de beginner die een 1200 of 1500 neemt terwijl hij nog niet vliegt. Leg de focus dan op je eerste vluchten. Pas als je ride control zoekt, stap je over op een kleinere foil.
De mast groeit niet mee
Mastlengte kies je op je water en je niveau, niet op je gewicht. Met 65 tot 75 cm leer je: minder hoogte, zachtere valpartijen, en je voelt sneller wat de foil doet. 80 tot 85 cm is de lengte die de meeste riders uiteindelijk varen. 85 tot 95 cm neem je voor chop, golven en downwind, zodat je vleugel onder water blijft als het oppervlak beweegt. Op het IJsselmeer bij Hindeloopen staat bij veel wind korte, steile golfslag, en daar merk je dat verschil eerder dan op een beschut meer.
Aluminium is stijf genoeg om op te leren en kan een stootje hebben. Carbon is lichter en stijver, en dat voel je in de pomp en in de bocht. De stabilizer doet de fijnafstelling: groter is rustiger, kleiner is losser. Begin met wat er bij je set hoort.
Complete set · leren
RRD Universal SW Alu
Aluminium mast en fuselage met een carbon frontwing. De 2400 geeft vroege lift en een soepele start, ook bij weinig wind.
€ 799
Basis · frontwing apart
North Sonar Aluminium Edition
Mast van 72 of 85 cm, fuselage van 700 mm en S270 carbon stabilizer. Hier schroef je elke Sonar-frontwing onder.
Vanaf € 849
Tussen twee maten? App het, of kom langs in Valkenburg of Hindeloopen.
Stuur je gewicht, je spot, je board, je wing en de foil die je nu vaart. Met die vijf gegevens rekenen we mee naar één maat.
Veelgestelde vragen
Welke foilmaat heb ik nodig als beginner?
Om te leren vliegen neem je 1700 tot 2400 cm², het lichtst onderin en het zwaarst bovenin die range. Weeg je 75 kilo, dan zit je rond de 1900 tot 2100 cm². Zodra je stabiel vliegt en je eerste gybes lukken, stap je snel over op een kleinere frontwing.
Is een grote foil niet langzaam?
Je topsnelheid ligt lager, dat klopt. Maar een foil die je elke sessie uit het water tilt, levert meer vooruitgang op dan een snelle die je niet omhoog krijgt. Snelheid komt met de volgende frontwing.
Moet ik een complete nieuwe foil kopen als ik beter word?
Nee. Blijf je binnen hetzelfde systeem, dan houd je mast, fuselage en stabilizer en wissel je alleen de frontwing. Koppelvlakken verschillen wel per merk, dus een frontwing van een ander merk past meestal niet op je fuselage.
Wat is belangrijker: foilmaat of aspect ratio?
Eerst de maat, want die bepaalt of je vliegt. Aspect ratio bepaalt hoe je vliegt. Bij hetzelfde oppervlak glijdt een hogere aspect ratio verder, maar vraagt hij meer snelheid en precisie.
Welke mastlengte kies ik?
65 tot 75 cm om te leren, 80 tot 85 cm als allroundlengte, en 85 tot 95 cm voor chop, golven en downwind.
Verder kijken
Geschreven door Jip. Hij liep stage bij Hot Sails Maui en geeft sinds 2011 les aan het Valkenburgse Meer. Tussen twee maten? Kom langs in Valkenburg ZH of Hindeloopen.
